مدیریت دانشگاهی

بلاکچین، فن آوری های نوآورانه بسیاری را برای ایجاد مکانیسم های معتبر در یک محیط باز پیشنهاد می کند و بنابراین، به یک راه حل امیدوارکننده برای مشکل اعتبار در توسعه آموزشی تبدیل می شود. برای درک بهتر نقش ... بیشتر

مشاهده مقاله

واکاوی ادراک اعضای هیئت علمی نسبت به چالش‌های رهبری زنان در مؤسسات آموزش عالی

مهدی صالحی؛ هوشیار محمدزاده؛ پیمان قنبریان قلندر

دوره 5، شماره 1 ، فروردین 1405

https://doi.org/10.22034/jam.2026.146010.1169

چکیده

هدف ازپژوهش حاضر، واکاوی ادراک اعضای هیئت علمی نسبت به چالش‌های رهبری زنان در مؤسسات آموزش عالی بود.رویکرد تحقیق حاضر با توجه به ماهیت موضوع کیفی و به طور خاص از راهبرد پدیدار شناسی تفسیری استفاده گردید. ... بیشتر هدف ازپژوهش حاضر، واکاوی ادراک اعضای هیئت علمی نسبت به چالش‌های رهبری زنان در مؤسسات آموزش عالی بود.رویکرد تحقیق حاضر با توجه به ماهیت موضوع کیفی و به طور خاص از راهبرد پدیدار شناسی تفسیری استفاده گردید. میدان تحقیق کلیه اعضای هیئت علمی دانشگاه رازی کرمانشاه بودند که به صورت نمونه‌گیری هدفمند و ملاک‌محور 15 نفر (6 نفر زن و 7 مرد) به عنوان مشارکت‌کنندگان تحقیق انتخاب شدند. جهت گردآوری داده‌های تحقیق از منشور مصاحبه نیمه‌ساختار یافته استفاده گردید و تا رسیدن به حد نصاب اشباع مقوله نظری مصاحبه‌ها ادامه یافت. همچنین با استفاده از نرم‌افزار تحلیل داده‌های کیفی MAXqda تحلیل داده‌های و خروجی داده‌های صورت پذیرفت. شیوه تحلیل داده‌های پژوهش با توجه به حساسیت موضوع و تعداد کم کدهای باز از شیوه کدگذاری دو مرحله‌ای (باز و محوری) استفاده گردید. یافته‌های تحقیق نشان داد که 3 مقوله به عنوان برای رهبری زنان در آموزش عالی ایجاد چالش می‌کنند که عبارتند از: موانع فردی، موانع نهادی و موانع فرهنگی می باشد. همچنین یافته‌های 8 مقوله محوری را به عنوان راهکارهای اساسی مرتفع ساختن چالش‌های رهبری زنان نمایان ساخت که عبارتند از: تحول بینشمندی و آغشته به خودآگاهی، موازنه‌کردن ترتیبات دانشگاه برای زن و مرد، تقویت جو غیررسمی در دانشگاه، ارائه برنامه‌های توسعه رهبری، پرداختن به سوگیری ناخودآگاه، پرداختن به سوگیری ناخودآگاه، تشویق زنان به دنبال کردن نقش رهبری و حمایت از تغییر سیاست‌های دانشگاهی‌.

مشاهده مقاله

رابطه کیفیت تجارب یادگیری و شایستگی تحصیلی دانشجویان رشته تاریخ در دانشگاه‌های بابل و بغداد: نقش واسطه‌ای امید تحصیلی

محمد غالب المنصوری حسین؛ حمید رحیمی

دوره 5، شماره 1 ، فروردین 1405

https://doi.org/10.22034/jam.2026.145753.1158

چکیده

علی‌رغم پژوهش‌های متعددی که به بررسی عوامل مؤثر بر شایستگی تحصیلی در رشته‌های مختلف پرداخته‌اند، شکاف تحقیقاتی آشکاری در درک سازوکارهای روان‌شناختی میانجی بین محیط آموزشی و دستاوردهای آکادمیک دانشجویان ... بیشتر علی‌رغم پژوهش‌های متعددی که به بررسی عوامل مؤثر بر شایستگی تحصیلی در رشته‌های مختلف پرداخته‌اند، شکاف تحقیقاتی آشکاری در درک سازوکارهای روان‌شناختی میانجی بین محیط آموزشی و دستاوردهای آکادمیک دانشجویان تاریخ، مشاهده می‌شود. عمده پژوهش‌های موجود بر روی متغیرهای بیرونی (مانند امکانات آموزشی یا روش‌های تدریس) یا پیامدهای مستقیم (مانند نمرات) متمرکز بوده‌اند، اما نقش محوری فرآیندهای انگیزشی درونی مانند «امید به تحصیل» به عنوان موتور محرکه تبدیل تجارب یادگیری به شایستگی تحصیلی در رشته تاریخ، نادیده گرفته شده است؛ لذا هدف پژوهش حاضر، بررسی نقش واسطه‌ای امید به تحصیل در رابطه بین کیفیت تجارب یادگیری و شایستگی تحصیلی در دانشجویان رشته تاریخ بود. نوع پژوهش، توصیفی-همبستگی و جامعـه‌‌آماری شامل دانشجویان رشته تاریخ در دانشگاه‌های دانشگاه بغداد و دانشگاه بابل بودند که حجم نمونه از طریق فرمول کوکران، 356 نفر بدست آمد. ابزار پژوهش شامل سه پرسشنامه کیفیت تجارب یادگیری، ادراک شایستگی تحصیلی و امید به تحصیل بودند. روایی ابزارها بصورت سازه، واگرا و همگرا تایید شد. پایایی ابزارها از طریق آلفای کرونباخ و پایایی ترکیبی، بالای 70/0 بدست آمد. نتایج نشان داد ضرایب مسیر کیفیت تجارب یادگیری بر شایستگی تحصیلی (465/0=B، 853/6=t)، کیفیت تجارب یادگیری بر امید به تحصیل (522/0=B، 528/12=t) و امید به تحصیل بر شایستگی تحصیلی (435/0=B، 575/6=t) است که همه اثرات مستقیم، مثبت و معنادار است. همچنین اثرات غیرمستقیم (227/0=B، 56/5=t) بود، که نشان می‌دهد کیفیت تجارب یادگیری از طریق افزایش امید به تحصیل، به طور مثبت بر شایستگی تحصیلی تأثیر می‌گذارد.

مشاهده مقاله

مدل سرمایه اجتماعی و بهزیستی عاطفی اعضای هیئت علمی دانشگاه: نقش میانجی سبک‌ مدیریت کلاس تعاملی

اکبر جدیدی محمدآبادی

دوره 5، شماره 1 ، فروردین 1405

https://doi.org/10.22034/jam.2026.145805.1148

چکیده

پژوهش حاضر با هدف ارائه مدلی برای تبیین رابطه سرمایه اجتماعی با بهزیستی عاطفی اعضای هیئت علمی دانشگاه با نقش میانجی سبک مدیریت کلاس تعاملی در نظام آموزش عالی انجام شد. روش پژوهش، توصیفی – همبستگی از ... بیشتر پژوهش حاضر با هدف ارائه مدلی برای تبیین رابطه سرمایه اجتماعی با بهزیستی عاطفی اعضای هیئت علمی دانشگاه با نقش میانجی سبک مدیریت کلاس تعاملی در نظام آموزش عالی انجام شد. روش پژوهش، توصیفی – همبستگی از نوع مدل‌سازی معادلات ساختاری (رویکرد واریانس‌محور) بود. جامعه آماری شامل کلیه اعضای هیئت علمی دانشگاه‌ پیام نور استان کرمان در سال تحصیلی 1403-1404 بود. حجم نمونه بر اساس جدول مورگان، 80 نفر تعیین و با روش طبقه‌ای متناسب انتخاب شدند. ابزارهای گردآوری داده‌ها شامل پرسشنامه سرمایه اجتماعی (رسول‌زاده اقدم و همکاران، 1395)، پرسشنامه بهزیستی عاطفی (رگو و همکاران، 2009) و پرسشنامه سبک‌های مدیریت کلاس (مارتین و همکاران، 2008) بود. روایی صوری و محتوایی ابزارها با تأیید 10 نفر از متخصصان مدیریت آموزشی و روانشناسی و روایی سازه از طریق تحلیل عاملی تأییدی بررسی شد. پایایی ترکیبی (CR) و آلفای کرونباخ به ترتیب برای سرمایه اجتماعی (84/0 و 77/0)، بهزیستی عاطفی (89/0 و 85/0) و سبک مدیریت کلاس (85/0 و 76/0) محاسبه گردید. تجزیه و تحلیل داده‌ها با نرم‌افزارهای SPSS23 و SmartPLS3 انجام گرفت. یافته‌ها نشان داد که سرمایه اجتماعی هم به طور مستقیم (ضریب 80/0) و هم با میانجی‌گری سبک مدیریت کلاس (ضریب غیرمستقیم 18/0) بر بهزیستی عاطفی اعضای هیئت علمی تأثیر مثبت و معنی‌دار دارد. همچنین شاخص‌های برازش مدل (GOF=0.41) نشان از برازش قوی مدل ارائه شده داشت. بر اساس نتایج، تقویت سرمایه اجتماعی در محیط‌های دانشگاهی و توانمندسازی اساتید در زمینه سبک‌های مدیریت کلاس مؤثر، پیشنهاد می‌گردد.

مشاهده مقاله

بررسی مزایا ، معایب و چالش‌های الزام چاپ مقاله از رساله دکتری: دیدگاه دانشجویان دکتری

لیلا فیروزی؛ سکینه حبی قراتپه؛ ثنا احباب وند؛ محمد حسنی

دوره 5، شماره 1 ، فروردین 1405

https://doi.org/10.22034/jam.2026.145894.1152

چکیده

هدف: در سال‌های اخیر، الزام دانشجویان دکتری به چاپ مقاله به عنوان پیش‌شرط دفاع از رساله، به یکی از موضوعات چالش‌برانگیز در نظام آموزش عالی ایران تبدیل شده است. پژوهش حاضر با هدف بررسی مزایا ، معایب و ... بیشتر هدف: در سال‌های اخیر، الزام دانشجویان دکتری به چاپ مقاله به عنوان پیش‌شرط دفاع از رساله، به یکی از موضوعات چالش‌برانگیز در نظام آموزش عالی ایران تبدیل شده است. پژوهش حاضر با هدف بررسی مزایا ، معایب و چالش‌های این پدیده از دیدگاه دانشجویان و فارغ‌التحصیلان دکتری انجام شده است .روش: این مطالعه با رویکرد کیفی و با استفاده از روش تحلیل مضمون انجام گرفت. مشارکت‌کنندگان شامل 25 نفر از دانشجویان دکتری و فارغ‌التحصیلان دکتری بودند که با استفاده از روش نمونه‌گیری هدفمند انتخاب شدند. داده‌ها از طریق مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته جمع‌آوری و تا رسیدن به اشباع نظری ادامه یافت. تحلیل داده‌ها با استفاده از روش تحلیل مضمون آتراید-استرلینگ (۲۰۰۱) انجام شد که به شناسایی ۳۴۷ مضمون پایه، ۲۷ مضمون سازمان‌دهنده و ۱۰ مضمون فراگیر انجامید.یافته ها: یافته ها در سه بخش بدست آمد : مزایا (چهار مضمون اصلی شامل تقویت رزومه، ارتقای مهارت‌های پژوهشی ،کمک به جذب شغلی و سهیم شدن در توسعه دانش)؛ معایب (شامل دو مضمون اصلی مانند طولانی شدن دوره تحصیل و کاهش کیفیت اصالت رساله)؛ و چالش‌ها (شامل چهار مضمون اصلی مانند چالش‌های سیستماتیک، موانع ساختاری، چالش‌های روانشناختی، چالش‌های مهارتی). نتیجه گیری: یافته کلیدی پژوهش نشان داد که در غیاب زیرساخت ها و حمایت های لازم معایب بر مزایا غلبه میکند. علی رغم اینکه چاپ مقاله میتواند مزایایی داشته باشد اما تبدیل آن به یک اجبار بدون در نظر گرفتن ظرفیت‌ها ، منجر به پدیده‌هایی نظیر رفتار های غیر اخلاقی و افت کیفیت خروجی‌های پژوهشی می شود. پیشنهاد می گردد حمایت دانشگاه در این مسیر افزایش پیدا کرده و ایجاد مسیرهای انعطاف پذیر برای فارغ‌التحصیلی ضروری به نظر می‌رسد.

مشاهده مقاله

طراحی و اعتبارسنجی الگوی راهبری برای اکوسیستم پایدار در نظام آموزش عالی ایران

حامد رشوند؛ بابک نصیری قرقانی؛ سعید علیزاده

دوره 5، شماره 1 ، فروردین 1405

https://doi.org/10.22034/jam.2026.145956.1161

چکیده

روش پژوهش در مطالعه حاضر آمیخته اکتشافی بود. ابتدا فاز کیفی برای استخراج سازه‌ها و شاخص‌های راهبری برای اکوسیستم پایدار دانشگاهی اجرا گردید و سپس با استفاده از روش معادلات ساختاری، اعتبارسنجی الگوی ... بیشتر روش پژوهش در مطالعه حاضر آمیخته اکتشافی بود. ابتدا فاز کیفی برای استخراج سازه‌ها و شاخص‌های راهبری برای اکوسیستم پایدار دانشگاهی اجرا گردید و سپس با استفاده از روش معادلات ساختاری، اعتبارسنجی الگوی راهبری برای اکوسیستم پایدار انجام شد. مشارکت کنندگان در بخش کیفی پژوهش شامل متخصصان، خبرگان و مدیران مرتبط با مدیریت دانشگاهی بودند که به روش گلوله برفی انتخاب شدند. ابزار پژوهش در بخش کیفی مصاحبه نیمه ساختارمند بود که با 25 نفر از مشارکت کنندگان به اشباع نظری رسید. در بخش کمی نیز جامعه آماری شامل اعضاء هیات علمی دانشگاه های جامع دولتی شهر تهران بود (4429) که به روش تصادفی طبقه ای انتخاب و فرمول کوکران 340 نفر انتخاب شدند؛ در بخش کیفی با استفاده از تکنیک تحلیل محتوای استقرایی برای الگوی راهبری مبتنی بر اکوسیستم پایدار مقولات اصلی شامل رهبری و تعهد راهبردی؛ ساختار حکمرانی شفاف و بین‌بخشی؛ ادغام پایداری در سیاست و برنامه‌ریزی؛ مشارکت ذی‌نفعان؛ منابع و ظرفیت اجرایی؛ پایش، شاخص‌ها و گزارش دهی؛ هم‌راستایی آموزش، پژوهش و عملیات؛ فرهنگ سازمانی و یادگیری و تعامل با جامعه و ذی‌نفعان بیرونی و نیز تعداد 45 زیر مقوله استخراج گردید. یافته‌ها در بخش تحلیل عاملی نشان داد که به ترتیب، منابع و ظرفیت اجرایی ، تعامل با جامعه و ذی‌نفعان بیرونی، حکمرانی شفاف و بین‌بخشی ، پایش، شاخص‌ها و گزارش دهی و ادغام پایداری در سیاست و برنامه‌ریزی بیشترین بار عاملی را در تبیین الگوی راهبری برای اکوسیستم پایدار در نظام آموزش عالی ایران دارا می‌باشند.

مشاهده مقاله

مقالات آماده انتشار

شماره جاری

دوره 5 (1405)

دوره 4 (1404)

دوره 3 (1403)

دوره 2 (1402)

دوره 1 (1401)

دوره و شماره: دوره 5، شماره 1 - شماره پیاپی 18، فروردین 1405، صفحه 1-200

بررسی کمی آموزش در بستر بلاکچین: رویکرد داده بنیاد

چکیده

واکاوی ادراک اعضای هیئت علمی نسبت به چالش‌های رهبری زنان در مؤسسات آموزش عالی

چکیده

رابطه کیفیت تجارب یادگیری و شایستگی تحصیلی دانشجویان رشته تاریخ در دانشگاه‌های بابل و بغداد: نقش واسطه‌ای امید تحصیلی

چکیده

مدل سرمایه اجتماعی و بهزیستی عاطفی اعضای هیئت علمی دانشگاه: نقش میانجی سبک‌ مدیریت کلاس تعاملی

چکیده

بررسی مزایا ، معایب و چالش‌های الزام چاپ مقاله از رساله دکتری: دیدگاه دانشجویان دکتری

چکیده

طراحی و اعتبارسنجی الگوی راهبری برای اکوسیستم پایدار در نظام آموزش عالی ایران

چکیده