نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار بخش مدیریت و برنامه‌ریزی آموزشی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران

2 دانش‌آموخته دکتری مدیریت آموزشی، بخش مدیریت و برنامه‌ریزی آموزشی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران

10.22034/jam.2026.145915.1155

چکیده

با توجه به شرایط متحول و متغیر دنیای کنونی، چگونگی هدایت و رهبری سازمان‌ها برای مواجهه‌ی مؤثر با شرایط نوپدید محیط تعاملی خود، یکی از مهمترین شاخص‌های کلیدی موفقیت آنها محسوب می‌شود؛ در همین راستا، یکی از مهم‌ترین سبک‌های رهبری که برای مدیریت در این شرایط پیچیده و متغیر پیشنهاد می‌گردد، استفاده از رهبری دوسوتوان است. لذا هدف از انجام این پژوهش توصیفی ـ همبستگی، طراحی و اعتباریابی مقیاس رهبری دوسوتوان بود. جامعه آماری پژوهش مدیران دانشگاه شیراز بودند که با استفاده از روش نمونه‌گیری تصادفی ساده، نمونه‌ها انتخاب شده و بر این اساس، تعداد 200 نفر از مدیران دانشگاهی به‌عنوان نمونه انتخاب شدند. برای تجزیه و تحلیل داده‌ها از نرم-افزارهای SPSS25 و Amos24 استفاده شد. پس از بررسی روایی صوری مقیاس مذکور، جهت آزمون ساختار عاملی مقیاس رهبری دوسوتوان در دانشگاه از تحلیل عاملی تأییدی مرتبه‌ی اول و دوم استفاده شد که نتیجه‌ نشان داد که هر کدام از عامل‌ها (دو عامل رفتارهای اکتشافی و رفتارهای بهره‌برداری) و مؤلفه‌های آنها (17 مؤلفه) برای تبیین رهبری دوسوتوان از روایی بالایی برخوردار می‌باشند. نتیجه آلفای کرونباخ ابزار به مقدار 0.87 نیز نشان داد که این مقیاس از پایایی بالایی برخوردار می‌باشد. بدین‌ترتیب، مدیران دانشگاهی می‌توانند از این ابزار برای ارزیابی میزان سبک رهبری دوسوتوان در دانشگاه استفاده نمایند.

کلیدواژه‌ها

موضوعات