نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

• خلیل زندی ¹
• نصیره قادری ²
• فروغ مرادیان ³

¹ گروه مدیریت آموزشی، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران

² گروه آموزش ریاضی، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران

³ گروه آموزش الهیات، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران

چکیده

یکی از شکل‌های قلدری آکادمیک، آزار دادن عضو هیئت علمی توسط یک یا چند نفر از اعضای هیئت علمی همکار است. هدف از این پژوهش، شناسایی ابعاد، مؤلفه‌ها و نشانگرهای همکارآزاری در محیط‌های دانشگاهی از منظر اساتید زن بود. روش پژوهش کیفی و راهبرد مورد استفاده، نظریه داده‌بنیاد کلاسیک (رهیافت ظاهر شونده) بود. مشارکت‌کنندگان بالقوه، بانوان عضو هیئت علمی دانشگاه‌ها و مؤسسات آموزش عالی بودند. با استفاده از روش نمونه‌گیری نظری و با استناد به قاعده اشباع نظری 11 استاد خانم به عنوان مشارکت‌کنندگان پژوهش انتخاب شدند. ابزار گردآوری اطلاعات، مصاحبه بدون ساختار بود. برای اطمینان از اعتبار یافته‌ها از روش بازخورد مشارکت کننده و زاویه‌بندی تحلیلی استفاده شد. برای تحلیل اطلاعات، کدگذاری باز، محوری و گزینشی صورت گرفت. تحلیل مصاحبه‌ها منجر به ظاهر شدن 104 کد باز شد که طی کدگذاری محوری ذیل 28 مقوله فرعی و 7 مقوله اصلی دسته‌بندی شدند. مقوله‌های اصلی احصا شده شامل همکارآزاری علمی آموزشی، بی‌عدالتی اداری اجتماعی، تلاش برای تضعیف، رفتار کنترل‌گر و سلطه‌جویانه، همکارآزاری جنسی، انگاره‌های غیرمنطقی و سنگ‌اندازی، دخالت، باندبازی بودند. در نهایت این مقوله‌ها ذیل کد گزینشی «ابزارانگاری چندگانه و چندلایه» قرار گرفتند. این یافته‌ها می‌تواند به آگاهی بیشتر جامعه دانشگاهی از نمودهای سوءرفتار نسبت به همکاران و البته شنیده شدن دغدغه‌های اساتید زن در خصوص تعاملات با همکاران منجر گردد.

کلیدواژه‌ها

• قلدری
• همکارآزاری
• آموزش عالی

موضوعات

• رهبری آموزشی