نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

• محمد غالب المنصوری حسین ¹
• حمید رحیمی ²

¹ گروه علوم تربیتی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه کاشان، کاشان، ایران

² دانشیار، گروه علوم تربیتی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه کاشان، کاشان، ایران

چکیده

علی‌رغم پژوهش‌های متعددی که به بررسی عوامل مؤثر بر شایستگی تحصیلی در رشته‌های مختلف پرداخته‌اند، شکاف تحقیقاتی آشکاری در درک سازوکارهای روان‌شناختی میانجی بین محیط آموزشی و دستاوردهای آکادمیک دانشجویان تاریخ، مشاهده می‌شود. عمده پژوهش‌های موجود بر روی متغیرهای بیرونی (مانند امکانات آموزشی یا روش‌های تدریس) یا پیامدهای مستقیم (مانند نمرات) متمرکز بوده‌اند، اما نقش محوری فرآیندهای انگیزشی درونی مانند «امید به تحصیل» به عنوان موتور محرکه تبدیل تجارب یادگیری به شایستگی تحصیلی در رشته تاریخ، نادیده گرفته شده است؛ لذا هدف پژوهش حاضر، بررسی نقش واسطه‌ای امید به تحصیل در رابطه بین کیفیت تجارب یادگیری و شایستگی تحصیلی در دانشجویان رشته تاریخ بود. نوع پژوهش، توصیفی-همبستگی و جامعـه‌‌آماری شامل دانشجویان رشته تاریخ در دانشگاه‌های دانشگاه بغداد و دانشگاه بابل بودند که حجم نمونه از طریق فرمول کوکران، 356 نفر بدست آمد. ابزار پژوهش شامل سه پرسشنامه کیفیت تجارب یادگیری، ادراک شایستگی تحصیلی و امید به تحصیل بودند. روایی ابزارها بصورت سازه، واگرا و همگرا تایید شد. پایایی ابزارها از طریق آلفای کرونباخ و پایایی ترکیبی، بالای 70/0 بدست آمد. نتایج نشان داد ضرایب مسیر کیفیت تجارب یادگیری بر شایستگی تحصیلی (465/0=B، 853/6=t)، کیفیت تجارب یادگیری بر امید به تحصیل (522/0=B، 528/12=t) و امید به تحصیل بر شایستگی تحصیلی (435/0=B، 575/6=t) است که همه اثرات مستقیم، مثبت و معنادار است. همچنین اثرات غیرمستقیم (227/0=B، 56/5=t) بود، که نشان می‌دهد کیفیت تجارب یادگیری از طریق افزایش امید به تحصیل، به طور مثبت بر شایستگی تحصیلی تأثیر می‌گذارد.

کلیدواژه‌ها

• امید تحصیلی
• کیفیت تجارب یادگیری
• شایستگی تحصیلی
• دانشجویان

موضوعات

• سازمان آموزشی